COP31'e Doğru COP30'dan Notlar
Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) 30. Taraflar Konferansı (COP30), 10-21 Kasım 2025 tarihleri arasında Brezilya'nın Belém kentinde gerçekleşti. Marmara Belediyeler Birliği (MBB) tarafından COP30 müzakerelerinde öne çıkan başlıkları, tarafların yaklaşımlarını ve küresel iklim yönetişiminde ortaya çıkan temel eğilimleri 9-20 Kasım 2026’da Türkiye’nin ev sahipliğinde Antalya’da gerçekleştirilecek COP31’e uzanan süreç çerçevesinde değerlendiren "COP31'e Doğru COP30'dan Notlar" raporu yayımlandı.
COP30, "Hakikat COP'u" olarak da anıldı; bilim temelli karar alma ve Paris Anlaşması'nın korunması gerekliliğinin öne çıktığı, yaklaşık 50 bin katılımcının yer aldığı geniş katılımlı bir platform oldu. Konferansın ana çıktısı olan "Mutirão" kararı, 1,5°C hedefiyle uyumlu karbon bütçesinin hızla daraldığını ortaya koyarak emisyon azaltımında aciliyeti vurguladı; düşük emisyonlu ve iklim dirençli kalkınma modeline geçişin gerekliliği kabul edildi.
Raporda COP30'un öne çıkan başlıkları şu şekilde özetlendi: fosil yakıtlardan çıkış, Küresel Uyum Hedefi (GGA) göstergeleri, iklim finansmanı ve Yeni Kolektif Sayısallaştırılmış Hedefin (NCQG) uygulanması, Kayıp ve Zarar Fonu'nun finansmanı, ticaret önlemleri ile iklim politikaları arasındaki ilişki, cinsiyet eşitliği, adil geçiş ve yerel yönetimlerin küresel iklim yönetişimindeki rolü.
Kasım 2026'da Türkiye'nin ev sahipliğinde Antalya’da gerçekleştirilecek ve müzakere başkanlığı Avustralya tarafından yürütülen COP31, Türkiye'yi küresel iklim diplomasisinin merkezine taşırken yerel yönetimler başta olmak üzere tüm paydaşlar için de sürece daha etkin katılım ve görünürlük fırsatı sunuyor. Bu bağlamda COP30'dan çıkan sonuçların ve uygulama açıklarının doğru okunması, Antalya'da toplanacak COP31'in gündemine hazırlık açısından ayrı bir önem taşıyor.
COP27’den bu yana hazırlanan serinin dördüncü raporu, yürütülen müzakereleri ve tarafların pozisyonlarını uluslararası gözlemci kuruluşların yayımladığı raporlardan yararlanarak özetlemekte; COP30'un genel seyrini ve Türkiye'de gerçekleşecek COP31'e giden süreçte ele alınması gereken öncelikli başlıkları aktarmaktadır. Bu yaklaşım, yerel yönetimlerin ve diğer paydaşların ülkemizde düzenlenecek bu kritik konferansa hazırlanma ve iklim değişikliğiyle mücadeledeki rollerini güçlendirme sürecine katkı sunmayı amaçlamaktadır.
